Tags

, , ,

Ο Μάικλ Τζάκσον εντάσσεται ανάμεσα στους 10 χορευτές-θρύλους του 20ου αιώνα Η τελειομανία του Ασταίρ υπήρξε θρυλική, όπως η μετριοφροσύνη και η φροντίδα του για τους συμπρωταγωνιστές του. Αν και η επιμονή του για πρόβες και επαναλήψεις έκαναν κάποιους να δυσανασχετούν.
Παρόλο που έβλεπε τον εαυτό του σα διασκεδαστή πρώτα από όλα, το μέγεθος της τέχνης του κέρδισε την εκτίμηση θρύλων του χορού του 20ου αιώνα, όπως: ο Ζώρζ Μπαλανσίν, οι αδερφοί Νίκολας, ο Μιχαήλ Μπαρίσνικοφ, η Μάργκοτ Φοντέυν, ο Μποπ Φόσυ, ο Γκρέγκορυ Χάινς, ο Τζιν Κέλλι, ο Ρούντολφ Νουρέγιεφ, ο Μάικλ Τζάκσον και ο Μπιλ Ρόμπινσον.

Fred+Astaire+astaire9black%20or%20white_black

 

Οι Τζωρτζ Μπαλανσίν και Ρούντολφ Νουρέγιεφ τον κατονόμασαν ως τον μεγαλύτερο χορευτή του εικοστού αιώνα και έχει γενικότερα αναγνωριστεί ως ο χορευτής με τη μεγαλύτερη επιρροή στην ιστορία των κινηματογραφικών και τηλεοπτικών μιούζικαλ. Το Αμερικανικό Ινστιτούτο Κινηματογράφου τον έχει κατατάξει ως τον 5ο Μεγαλύτερο Άρρενα Σταρ Όλων Των Εποχών.

Ο Φρεντ Ασταίρ (αγγλικά: Fred Astaire, 10 Μαΐου 1899 – 22 Ιουνίου 1987), γεννημένος ως Φρέντερικ Αούστερλιτς στην Ομάχα της Νεμπράσκα, [1], γιός ενός Αυστριακού μετανάστη, γεννήθηκε στις ΗΠΑ, ήταν ένας βραβευμένος με Όσκαρ Αμερικανός χορευτής, χορογράφος, τραγουδιστής και ηθοποιός του κινηματογράφου και του θεάτρου. Η καριέρα του στο θέατρο και το σινεμά διήρκεσε για εβδομήντα έξι ολόκληρα χρόνια, κατά τη διάρκεια των οποίων πραγματοποίησε τριάντα μία μουσικές ταινίες. Ιδιαίτερα ονομαστή ήταν η καλλιτεχνική του συνεργασία με την Τζίντζερ Ρότζερς, με την οποία συμπρωταγωνίστησε σε δέκα ταινίες.

Όταν ακούω το όνομα Michael Jackson σκέφτομαι την λάμψη, το εκτυφλωτικο αστέρι, λέηζερ και βαθειά συναισθήματα. Ο Ασταίρ ήταν βιρτουόζος χορευτής, ικανός να εκπέμπει ανάλαφρη ανεμελιά ή βαθύ συναίσθημα όταν ο ρόλος το απαιτούσε. Διέθετε εντυπωσιακό έλεγχο πάνω στην τεχνική του και εφάμιλλη αίσθηση του ρυθμού. Η εκτέλεση μιας χορευτικής ρουτίνας από τον Ασταίρ τύγχανε επιδοκιμασίας για την κομψότητα, τη χάρη, την πρωτοτυπία και την ακρίβειά της. Άντλησε έμπνευση από μια ποικιλία από πηγές, ανάμεσα στις οποίες το χορό με κλακέτες και άλλους Αφροαμερικάνικους ρυθμούς, τον κλασικό χορό και το υψηλό επίπεδο των Βέρνον και Ιρέν Κάσλ, έτσι ώστε να δημιουργήσει ένα αναγνωρίσιμο στυλ χορού, το οποίο επηρέασε και έθεσε τα στάνταρντ σύμφωνα με τα οποία θα κρίνονταν όλες οι μεταγενέστερες μουσικοχορευτικές ταινίες. Χορογραφούσε ο ίδιος τα νούμερά του, συχνά με τη βοήθεια άλλων καλλιτεχνών, και κυρίως, του Ερμή Παν.

H διαφορά του με τον Μάικλ ήταν ότι, ναι μεν, ο Φρεντ Ασταίρ συνδύαζε πολλές τέχνες όπως και ο Μάικλ, ήταν χορευτής, χορογράφος, τραγουδιστής, ηθοποιός, και μουσικός (έπαιζε piano, accordion and clarinet), όμως, ο Μάικλ διέφερε ως προς την κουλτούρα. Η Αφροαμερικάνικη κουλτούρα ήταν αυτή που καθόρισε την χορευτική του προσωπικότητα. Ο Ασταίρ ήταν γερμανο-αυστριακός, γιός μεταναστών, ο οποίος γεννήθηκε στην Ομάχα (ΗΠΑ). Η οικογένεια του πατέρα του ήταν εβραίοι, οι οποίοι ασπάστηκαν τον καθολικισμό. Ξεκίνησε να χορεύει από πολύ μικρή ηλικία, ως ντουέτο με την αδερφή του, Αντέλ, όταν αυτός ήταν 8 χρονών και η Αντέλ 5. Ο Fred και η Adele σπούδασνα χορό στο Alviene Master School of the Theatre and Academy of Cultural Arts.
Ο Ασταίρ επιρρεάστηκε από λευκούς καλλιτέχνες, όπως: ο Τζωρτζ Γκέρσουιν/George Gershwin, συνθέτης κλασσικής και τζαζ μουσικής, τον Κολ Πορτερ/Cole Porter, οι οποίοι είχαν ευρωπαϊκή μουσική παιδεία, και έγραφαν μουσική για όλες αυτές τις ταινίες που βλέπουμε να πρωταγωνιστεί ο Ασταίρ και άλλοι μεγάλοι καλλιτέχνες της εποχής. Επιρρεάστηκε και χόρευε κυρίως ευρωπαϊκούς χορούς, βάλς, ταγκό, κ.α. Πρόκειται για κατηγορία εντυπωσιακών χορών που πήρε το όνομα της από τις μεγάλες σάλες στις οποίες χόρευαν οι αριστοκράτες του 18ου αιώνα.
Δηλαδή, ναι μεν παράλληλες ζωές με τον Μάικλ, αλλά είχε και εντελώς διαφορετικές επιρροές, αφού η αφροαμερικάνικη κουλτούρα και τα βιώματα του ως μαύρος ήταν αυτά που τον στιγμάτισαν.
Τα στοιχεία που πήρε από τον Ασταιρ μεταλλάχτηκαν μέσα από την δική του προσωπικότητα. Ο Μάικλ είχε διδαχθεί χορό, όχι σε Ακαδημία χορού, αλλά από χορογράφους, όπως ο Jeffrey Daniel και ο Michael Peters (χορευτής των μπαλέτων Alvin Ailey, που ήταν ή πρώτη χορευτική ομάδα μαύρων χορευτών, που μέχρι σήμερα θεωρείται μία από τις πιο υψηλού επιπέδου χορευτικές ομάδες, παγκοσμίως, με χιλιάδες παραστήσεις. Στην Ελλάδα έχουν εμφανιστεί 3 η 4 φορές, στο Ηρώδειο και τον Λυκαβηττό). H κίνηση του Μάικλ συνδύαζε κινήσεις που προέρχονταν από πολλά είδη τέχνης. Εκανε επική κίνηση, εκστασιακή κίνηση που ανήκουν στο αρχαίο δράμα ή στο λειτουργικό αφροαμερικάνικων θρησκειών. Είχει μελετήσει πάρα πολύ χορό. Είχε φολκλόρ στο συναίσθημα, είχε επιρροές από μαύρους καλλιτέχνες, αλλά και λευκούς, πράγμα που δεν είχε ο Ασταίρ.
Ο Μάικλ ήταν μαύρος λαϊκός καλλιτέχνης, είχε την λαϊκότητα ενός μαύρου, λαϊκές ρίζες, και έδωσε αυτήν την εκρηκτική ενέργεια στον χορό του. Δηλαδή, δεν έκφραζε την λευκή αστική τέχνη, αλλά την αφροαμερικάνικη λαϊκή σε συνδυασμό με την αστική, ένας συνδυασμός που ήταν αναντικατάστατος.

.

ΠΗΓΗ:Βικιπαιδεία Φρεντ Αστέρ http://www.youtube.com/watch?v=h0HNmHCKgH0

Χόλυγουντ και Αφροαμερικάνικη κουλτούρα

 

O Φρεντ Ασταίρ ναι μεν ήταν ένας κορυφαίος χορευτής του 20ου αιώνα αλλά η διαφορά του με τον Μάικλ Τζάκσον ήταν ότι η εκφραστική του περιορίστηκε στην “αστική” έκφραση του λευκού χορευτή του Βroadway. Ο Φρεντ Ασταίρ συνδύαζε πολλές τέχνες όπως και ο Μάικλ Τζάκσον. Ο Μάικλ είχε επιρροές από τον Φρεντ Ασταιρ αλλά διέφερε στην κουλτούρα. Η Αφροαμερικάνικη κουλτούρα ήταν αυτή που καθόρισε την χορευτική του προσωπικότητα μέσα από την οποία απελευθέρωσε όλα του τα συναισθήματα της καταπίεσης του μαύρου Αφροαμερικανού, των σκλάβων, του ρατσισμού, της βίας. Ο Μάικλ είχε μία εκρηκτική ενέργεια, σαν λέηζερ έλεγαν η Elizabeth Taylor και ο Quincy Jones. Ηταν ένα σκηνικό όν! H κίνηση του Μάικλ συνδύαζε κινήσεις που προέρχονταν από πολλά είδη τέχνης. Εκανε επική κίνηση, εκστασιακή κίνηση που ανήκουν στο αρχαίο δράμα. ‘Εχει φολκλόρ στο συναίσθημα, ήταν λαϊκός καλλιτέχνης, είχε λαϊκότητα, λαϊκές ρίζες. Τα στοιχεία που πήρε από τον Ασταιρ μεταλλάχτηκαν μέσα από την δική του προσωπικότητα. Οταν χόρευε έβγαζε: μουσική, χορό, θέατρο σε όλη του την έκφραση διότι η τέχνη του θεάτρου είναι πολυμορφική. Εβγαζε γνώση. Φαινόταν ξεκάθαρα ότι ο Μάικλ ήταν ένας μελετημένος καλλιτέχνης. Είχε δει πολύ θέατρο, είχε διεισδύσει σε αυτό και στις άλλες τέχνες, φυσικά, και αυτό του άνοιγε τα εκφραστικά μέσα. ‘Οταν έβγαινε να χορέψει και να τραγουδήσει ήταν κανάλι πιά. Κατέθετε 100% όλες τις τέχνες. 100% Μουσική, 100% Χορό, 100% Θέατρο, 100% ερμηνεία στον Στίχο-Ποίηση. Αυτό δεν το είχε ούτε ο Ελβις Πρίσλεϋ ο οποίος ήταν μόνο τραγουδιστής, ούτε οι Μπητλς οι οποίοι ήταν καθαρά μουσικοι-τραγουδοποιοί-τραγουδιστές, ούτε ο Φρεντ Ασταίρ λόγω της διαφοράς της κουλτούρας. Και αυτό είχε δηλώσει σε πολύ νεαρή ηλικία. “Ήθελα να ενώσω την μουσική με τον χορό και το θέατρο. Και τελικά, πέτυχε!” Αυτό, το ότι ένας μαύρος κατάφερε να κάνει τόση τεράστια επιτυχία και ήταν ιδιοφυία δεν του το συγχώρεσαν ποτέ. Ο Ασταιρ ήταν χορευτής, χορογράφος, τραγουδιστής και ηθοποιός του κινηματογράφου και του θεάτρου. Ο Μάικλ τα έκανε όλα αυτά με την διαφορά ότι ήταν και τραγουδοποιός, έγραφε μουσική και στίχους, καινοτόμος με τις ευρεσιτεχνίες του και τις κινήσεις που εισήγαγε που δεν υπήρχαν πριν, ήταν καινούργιες και δικές του, όπως ο σχηματισμός του τριγώνου και η ρομποτική κίνηση σε συνδυασμό με την κινησιολογική πλαστικότητα, σεναριογράφος και βέβαια είχε την Αφροαμερικάνικη κουλτούρα, παραδοσιακή μουσική και χορό, ενώ πίσω του κουβαλούσε την φτωχή ζωή και την καταπίεση ενός μαύρου που μεγάλωσε σε ένα γκέτο, σε μία απομονωμένη συνοικία. Κάποιος μου είπε ότι άν έβαζες τον Φρεντ Ασταιρ να χορέψει δίπλα-δίπλα με τον Μάικλ Τζάκσον το κοινό θα ενθουσιαζόταν περισσότερο με τον Τζάκσον. Το εκστασιακό στοιχείο ας πουμε που βρίσκουμε στις εκκλησίες μέσα από τις αφρικάνικες τελετουργίες που ενσωματώθηκαν στην αμερικάνικη θρησκεία και κουλτούρα στους ναούς οι ιεροκήρυκες αλλά και οι πιστοί περιέρχονται σε μία μυστικιστική έκσταση ακόμα και σήμερα. Στοιχείο που υπήρχε και σε άλλες θρησκείες, όπως στον Χριστιανισμό τα πρωτοχριστιανικά χρόνια, ο οποίος μετά καταργήθηκε και σήμερα δεν υπάρχει πλέον στο χριστιανικό τελετουργικό. Εδώ, επίσης, μπορούμε να κάνουμε έναν παραλληλισμό με τον Διονυσιασμό που επιδίδεται στον πρωτογονισμό. Η έξαψη των αισθήσεων, ο ερωτικός οίστρος, οι μυήσεις, που βρίσκουμε και ως Ορφικό στοιχείο.

ΜΥΗΣΗ ΚΑΙ SMOOTH CRIMINAL Πολλά βίντεο έχουν παραλληλίσει το Smooth Criminal με το Station Wagon ταινία του Fred Astair, στην περίφημη σκηνή του κλαμπ. Οντως, όλη ιστορία του Smooth criminal βασίζεται και εκεί. Αλλά υπάρχει ένα κομμάτι μέσα στο Smooth Criminal που όλο το σκηνικό και η νοοτροπία, όπως και οι συμβολισμοί αλλάζουν το μήνυμα. Η ιστορία δείχνει έναν ξένο άνδρα να μπαίνει σε ένα κλαμπ του ’30 όπου προφανώς συχνάζουν γκάνγκστερ. Υπάρχει μία καχυποψία και μία αγριότητα εναντίον του από μέρους των ανδρών με επιθέσεις εναντίον του, κάποιος προσπαθεί να τον μαχαιρώσει πισώπλατα, οι άνδρες χτυπάνε τις γυναίκες, χαρτοπαίζουν, χορεύουν με κινήσεις που προδίδουν εγκληματικότητα και υποχθόνια στοιχεία. Επικρατεί ένα χάος όσον αφορά την χορογραφία. Το Lean με το σχέδιο και την ευρεσιτεχνία των ειδικών παπουτσιών για την αντιβαρύτητα που δείχνει τον Μάικλ να τον ελκύει η γή και να πέφτει τόσο πολύ προς τα κάτω που όλοι περιμένουν ότι θα πέσει, εκείνος ξανασηκώνεται όρθιος και συνεχίζει να χορεύει! Μεγαλειώδες για χορευτές και κοινό! Η μύηση (μυστικισμός) προέρχεται από το ρήμα μυέω-μυώ που σημαίνει καθοδηγώ κάποιον, του διδάσκω κάτι. Αυτό το βλέπουμε στην κεντρική σκηνή του Smooth criminal όπου υπάρχει ένας ερωτικός οίστρος από τις χορεύτριες προς τον Μάικλ, αλλά ο Μάικλ καταφέρνει να τους καθοδηγήσει και να τους ενώσει σε κάτι ανώτερο, σε μία ένωση, σε ανθρωπιά. Η κάμερα δείχνει μία μαύρη γάτα που συμβολίζει μεταξύ άλλων και την μύηση, να περπατάει νωχελικά πάνω σε ένα ξεκούρδιστο πιάνο όπου ακούγονται άσχετες νότες που δεν έχουν κάποια σύνδεση μεταξύ τους. Η μουσική δεν έχει αρμονία. Ακούγονται κραυγές και μουρμουρίσματα, λόγια ακατάληπτα, και η κίνησή τους είναι έντονα μυστηριακή. Στο τέλος, αυτοί οι άνθρωποι που ζουν στο σκοτάδι εξαγνίζονται και μέσα από αυτήν την κάθαρση ξεκινούν να ενδιαφέρονται για το άν η Annie είναι καλά χωρίς καλά-καλά να συνειδητοποιούν την αλλαγή που έγινε μέσα τους. Αποδέχονται τον Μάικλ ως αρχηγό τους και είναι αυτός που φωνάζει τελευταίος “Annie are you ok?”, φοράει το καπέλλο του, (η κάλυψη του κεφαλιού είναι στοιχείο μύησης που σημαίνει και την εξουσία) και ξεκινάει ένας ενεργειακός χορός όπου πλέον όλοι συνενώνονονται σε έναν κοινό ενωτικό χορό. Οι κινήσεις τους είναι τόσο ταυτόσημες και συντονισμένες πράγμα το οποίο δεν υπάρχει στο πρώτο μέρος. Ο χορός δεν είναι απόλυτα συντονισμένος και κυριαρχεί το θεατρικό στοιχείο περισσότερο πού όλα έχουν έναν δικό τους ρυθμικό (άρρυθμο) στοιχείο. (Το φίδι έπαιζε ρόλο στον δεύτερο βαθμό μύησης στα μυστήρια της Σαμοθράκης, διονυσιακού περιεχομένου και χαρακτήρα). Παρ’ όλο που η Διονυσιακή λατρεία ξεκίνησε ως αριστοκρατική τελετή πέρασε στην λαϊκή θρησκεία που περιείχε και αγριότητα. Αυτό που συνέβη και με τον Φρεντ Αστέρ και τον Μάικλ. Αριστοκρατική τέχνη σε λαϊκή τέχνη. Η μύηση επαγγελλόταν τη σύζευξη με το θείο μέσω του ενθουσιασμού και παρείχε την ελπίδα για έναν “άλλο κόσμο” και μία “άλλη ζωή”. Οι λυποθυμίες και οι κραυγές στις συναυλίες, για τον Μάικλ ήταν “υπέροχες” εκδηλώσεις των θαυμαστών του! Ενέπνεε έναν ενθουσιώδη και άγριο ρομαντισμό που έφτανε τις θαυμάστριες του σε “έξαλλες” καταστάσεις, στοιχείο του Διονυσιασμού. Το πρώτο πράγμα που μού ήρθε στο μυαλό όταν τον είδα ήταν ότι ήταν ένας “αρχέγονος ημίθεος”. Δεν ξέρω πως αναφέρεται στην σύγχρονη ψυχολογία η έκσταση και άν συνδυάζεται. Υστερία ή παραλήρημα είναι ένα ΟΙ ΣΚΙΕΣ ΣΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ SMOOTH CRIMINAL στο LIVE εμπνευσμένες από τον Fraid Astaire FRAID ASTAIRE  http://www.flickr.com/photos/ianbrumpton/3750993927/lightbox/

MICHAEL JACKSON

ΕΝΔΥΜΑΤΟΛΟΓΙΑ Ο Μάικλ ήταν ένας λαϊκός καλλιτέχνης. Δεν ανήκε σε μία τάξη. Δεν φορούσε μόνο κοστούμια με φράκο όπως ο Φρεντ Ασταιρ. Ενδυματολογικά ήταν ένα μεγάλης γκάμας θεατρικών κοστουμιών που ξεκίναγε από το κοστούμι (Smooth Criminal, Dangerous) και έφτανε στα δερμάτινα μπουφαν με ασημένια κουμπιά (Bad), στρατιωτικές στολές με φυσίγγια συνδυασμένο με παντελόνι που κάλυπτε ένα χρυσό γυναικείο ολόσωμο κοστούμι και φαινόταν σαν γυναικείο εσώρουχο (Jam), Ενα καπέλο fedora συνδυασμένο μέ ένα απλό λευκό μπλουζάκι, ένα μπλέηζερ από πούλιες και φόρμα γυμναστικής (Billie Jean). O Michael Jackson δεν ήταν μία απλή περίπτωση καλλιτέχνη. Τα συνδύαζε ΟΛΑ από κάθε άποψη!