Οι κατηγορίες εναντίον του και η τέχνη του

Bad 077...a God

νας μη αποδεκτός διανοούμενος

Η δημιουργία, τών βίντεό του αποκαλύπτουν μία καλλιτεχνική ιδιοφυία, έναν βαθειά σκεπτόμενο άνθρωπο με ισχυρή προσωπικότητα, που δεν δίσταζε να εκφράζει μέσα από την τέχνη του, την φιλοσοφία του για την ζωή, την κοινωνική του ευαισθησία και τις πολιτικές του θέσεις. Η καλλιτεχνική του εκπαίδευση και παιδεία ήταν τέτοια που μόνο αν αναζητήσει κάποιος τον χείμαρρο των γνώσεων που μετέφερε, “μυστικά” το έργο του, μπορεί να καταλάβει γιατί είναι τόσο μεγάλος. Η βιβλιοθήκη του κοσμούσε πάνω από 1.000.000 βιβλία, με σπάνιες εκδόσεις, από όλο τον κόσμο. Ηταν στην κυριολεξία “βιβλιοφάγος”. Το καλλιτεχνικό του υπόβαθρο και γνώση, φωτίζουν τις πτυχές του Μάικλ Τζάκσον, που είναι ένα μωσαϊκό από χιλιάδες κομμάτια τέχνης, μόρφωσης, κουλτούρας, πολιτικών απόψεων. Πράγμα που ποτέ δεν επεδίωξε να το προβάλλει προς τα έξω. Τα στοιχεία της τέχνης του, αλλά και της σεμνής προσωπικότητάς του, μένουν αθέατες, προφανώς επειδή ο κόσμος δεν είχε εξοικειωθεί με την καλλιτεχνική και γενικότερη, παιδεία που είχε ο ίδιος, για να πάει βαθύτερα.

Δεν είναι τυχαίο το ότι ο μεγάλος Φρεντ Ασταίρ, ο μεγαλοφυής χορευτής, ηθοποιός και τραγουδιστής του κινηματογράφου και του Μπρόντγουέη, δήλωσε ότι είναι διάδοχός του, το ίδιο και ο Σινάτρα. Ο Μάικλ δεν είχε την μεγάλη φωνή του Σινάτρα. Αλλά ήταν ηθοποιός, ένας υψηλής δεξιοτεχνίας τραγουδιστής και εκπληκτικός και ιδιοφυής χορευτής. Ενας καλλιτέχνης που είχε αυτή την καλλιτεχνική στόφα, διέθετε όλα αυτά τα στοιχεία, που καλλιστα μπορούσε να διαδεχθεί αυτούς τους μεγάλους παγκόσμιους καλλιτέχνες.Ἠ να τραγουδίσει Τζαζ. Η μόνη διαφορά ήταν ότι ήταν μαύρος.

Πέρναγε με τόση ευκολία από την μία τέχνη στην άλλη, και τις συνέδεε όλες μαζί, που ήταν εντυπωσιακό!!!  Είχε όλο το “πακέτο”! Προικισμένος, εφυής και “όμορφος”! Η καταπίεση της Αφροαμερικάνικης κοινωνίας και ο ρατσισμός, κάτι που είχε βιώσει από παιδί, τον απασχολούσε βαθειά, ως άνθρωπο και ως καλλιτέχνη, ενώ βρισκόταν ενάντια σε μιά κοινωνία συντηρητική, επιθετική και απαίδευτη. Δεν ανέχτηκε την καταπίεση της βιομηχανίας και τις καθοδηγήσεις, και πέρασε στην όχθη του αντιδραστικού.  Εκ πρώτης όψεως, μπορεί κάποιος να έλεγε ότι αποτελούσε ένα βιομηχανικό προϊόν για μαζική κατανάλωση, και σίγουρα μπορεί να ήταν. Αλλά ως ποπ είδωλο, μπορούσε να περάσει στον κόσμο, οποιοδήποτε μήνυμα, και αυτό ο Μάικλ το εκμεταλευόταν.Ειρηνικά και με αγάπη προς τον άνθρωπο έπρεπε να προχωρήσει και να προσπαθήσει να δαμάσει την παραφροσύνη αυτών, που δεν καταλαβαίνουν τι σημαίνει ανθρωπιά, αγάπη και ειρήνη.

Ο Τζάκσον ήταν ένας διανοούμενος, αλλά όχι με την κλασσική έννοια της λέξης. Ειχε την βαθειά φιλοσοφία ενός σπάνιου και ιδιαίτερου ανθρώπου, που μετέτρεπε τα προβλήματά του, σε τέχνη και την πήγαινε μπροστά. Μία ιδιοφυΐα, πολύ μπροστά από την εποχή του. Γι᾽αυτό και είπαν ότι ήταν “Larger than life”, “Μεγαλύτερος απ᾽την ζωή”.

50 χρονια ζωης, 45 χρονια καριερας

Παιδί-θαύμα
Ξεκινώντας την δεκαετία του ᾽60 σε ηλικία μόλις πέντε ετών, ο Μάικλ πέρασε μέσα από όλα τα ρεύματα της μουσικής, του χορού και του θεάτρου, και τελικά μέσα από ένα κράμα επιρροών, δημιούργησε την δική του σχολή. Η πολιτιστική του ταυτότητα και κουλτούρα διαμορφώθηκε μέσα από μία καριέρα 45 ετών.   Παιδί-θαύμα,  ιδιοφυής και προικισμένος με ένα ευρύ καλλιτεχνικό φάσμα έκφρασης, πρωταγωνίστησε στην τηλεόραση, τον κινηματογράφο, την περφόρμανς. Ένας καλλιτέχνης με κοινωνικοπολιτική θέση και ευαισθησία, ένας πνευματικός άνθρωπος που προβληματιζόταν για το μέλλον του πλανήτη και την υπαρξιακή ελευθερία του ανθρώπου.

Δυστυχώς, δεν ήταν δική του η επιλογή αυτή. Να γίνει σταρ του Χολυγουντ και παγκόσμιος καλλιτέχνης από τα 8 του χρόνια. Ξεκίνησε να δουλεύει σε στριπτιτζάδικα και κλαμπάκια, στο Γκάρυ της Ιντιάνα, από τα πέντε του χρόνια. Η επιλογή ήταν του πατέρα του. Η έλλειψη παιδικής ηλικίας, έκανε τον Μάικλ να επιθυμεί βαθειά μέσα του, να ζήσει όλα αυτά που δεν έζησε ως παιδί. Το παιχνίδι, την ξεγνοιασιά.

Το “πολιτιστικό φαινόμενο” που ανέβασε τον πήχη στην μουσική, καθιερώνοντας τα βίντεο κλιπ ως μορφή υψηλής τέχνης, η τεράστια επιτυχία και ανταπόκριση του κόσμου, έσπασε ταξικά και φυλετικά όρια, όπως αυτά του ρατσισμού, στο MTV. Ο Τζάκσον συνέδεσε την μαζική κουλτούρα, την λαϊκή, με την υψηλή τέχνη. Απευθυνόταν στον απλό λαϊκό άνθρωπο, που δεν είχε καλλιτεχνική παιδεία, αλλά, παράλληλα, και στο καλλιεργημένο κοινό. Απευθυνόταν σε όλες τις ηλικίες, και αυτό ήταν το χάρισμα. Η φωτεινή ψυχή αυτού του ανθρώπου, τον έκαναν να προσφέρει στον άνθρωπο μέσα από την τέχνη αλλά και την φιλανθρωπία. Μέσα από όλα αυτά, πέρασε στην διαχρονικότητα και αποτέλεσε μία θρυλική καλλιτεχνική μορφή του 20ου αιώνα.

Η “εμμονή” του να βοηθά άρρωστα και δυσπραγούντα παιδιά, να χτίζει νοσοκομεία για παιδιά, να επισκέπτεται ορφανοτροφεία, να δίνει πάντα ένα μέρος από τα κέρδη των συναυλιών του, σε φιλανθρωπίες για παιδιά, ήταν ακατανόητα για τον κόσμο!

Εγώ θα προσπαθήσω να δώσω μία άλλη προσέγγιση σε αυτό το θέμα, μέσα από αυτά που έλεγε ο ίδιος ο Μάικλ, για το πόσο τον εμπνέουν τα παιδιά στην τέχνη του.

Η Διδακτική μυθολογία

Κάποτε ο Μάικλ είπε κάτι πολύ σοφό, που έχει να κάνει με την διδακτική μυθολογία. Δηλαδή, την τέχνη του να μαθαίνεις στα παιδιά, ή σε οποιονδήποτε, τα μεγαλύτερα πνευματικά και ηθικά διδάγματα για την ζωή, μέσα από μιά απλή παραμυθένια ιστορία. Ο Xριστός δίδασκε συχνά με παραβολές και αλληγορίες. Και έλεγε “Αφήστε τα παιδιά να έρθουν κοντά μου. Από τα χείλη των παιδιών τελειοποιείς τον έπαινο”.

Η εσωτερική ανάγκη για τον δημιουργό, εκφράζεται με την καλλιτεχνική δημιουργία, και αυτό γίνεται το μοναδικό καταφύγιο.  υπηρετεί την τέχνη του, σκεφτόταν και αισθανόταν τα συναισθήματα καθαρότερα και με βάθος ψυχής. Ο αυθορμητισμός της ερμηνείας, είχε να κάνει με τον αυθορμητισμό των παιδιών. Η καθαρότητα της καλλιτεχνικής δημιουργίας και η ανάγκη, μια απόπειρα επικοινωνίας του καλλιτέχνη με τον έξω κόσμο. Και αυτός ο κόσμος, ο πιο ασφαλής, ήταν τα παιδιά. Αντλούσε στοιχεία από τον εσωτερικό κόσμο των παιδιών, την παιχνιδιάρικη και ζωντανή τους διάθεση.

Ο Θεός του είχε δώσει το χάρισμα. Γι᾽αυτό έλεγε ότι: “Δεν μπορώ να υπερηφανευτώ γι᾽αυτό που είμαι. Ειμαι όργανο της φύσης. Οτι γράφω έρχεται από ψηλά”. Για τον Μάικλ, η δημιουργία και η έμπνευση, ήταν ταυτόσημη με το χάρισμα που του είχε δώσει ο Θεός. Και τα παιδιά, αυτό αντικατόπτριζαν. Ελεγε:

“Στο πρόσωπο των παιδιών, βλέπω το πρόσωπο του θεού. Θα έκοβα τις φλέβες μου αν έκανα κακό σε παιδί.

Ο Μάικλ Τζάκσον ήταν ένας πάρα πολύ ευαίσθητος καλλιτέχνης, που ο κόσμος δεν μπορούσε να συλλάβει το βάθος της δημιουργικής του σκέψης. Δεν ένοιωθε ερωτισμό για τα παιδιά. Ενοιωθε την ανάγκη να μεταφέρει, γνήσια και αληθινή τέχνη, εμπνευσμένος από την καθαρότητα της ψυχής τους.

Τα παραμύθια και ο Πήτερ Παν

“Είμαι Πήτερ Πάν στην καρδιά μου”. Ετσι, δήλωσε ο Μάικλ στην συνέντευξή του στον Μπασίρ. “Μα, πως είναι δυνατόν ένας άνδρας 45 χρονών να ταυτίζεται με τον ήρωα ενός παραμυθιού; Να κοιμάται μαζί με παιδιά, και να λέει ότι τους δίνει γάλα, μπισκότα, και και τους διαβάζει παραμύθια πριν τον ύπνο; Υποπτο. Να, όμως, που κανείς μπορεί να κάνει χιλιάδες πονηρές σκέψεις, που θα αποπροσανατολίσουν τον κόσμο, θα τον εξαπατήσουν για το κέρδος. Δεν διστάζουν να δώσουν σε έναν βαθύ, ιδιοφυή, πνευματικό άνθρωπο, τον χαρακτηρισμό του ανώμαλου και του ανήθικου…. Αισχρό! Είναι σαν να λές, ότι, όποιος έχει ζώα σπίτι του και τα αγαπάει και τα φροντίζει, είναι κτηνοβάτης. Είναι παρανοϊκό. Ηλίθιο.

Ολοι ξέρουμε ανθρώπους που φροντίζουν παιδιά, και κοιμούνται μαζί τους.  Τα παιδιά ήθελαν να βρίσκονται κοντά του, γιατί καταλάβαιναν την αγάπη. Ο Μάικλ επικοινωνούσε με τα παιδιά σε ένα καθαρά πνευματικό, συναισθηματικό, και ψυχικό επίπεδο.Και συνεχίζει:

“Ο Μάγος του Οζ κρύβει μυστικά που έχουν βαθύ νόημα. Η ο Πήτερ Παν – όλο αυτό με τα χαμένα παιδιά, είναι καταπληκτικό. Δεν είναι καθόλου παιδιάστικα. Είναι πραγματικά, πάρα-πάρα πολύ βαθειά. Μπορείς να διαχειριστείς όλη σου τη ζωή με αυτά. Λες ότι είναι παιδικά, επειδή τα παιδιά είναι οι πιο εκπληκτικοί άνθρωποι στον κόσμο, γι᾽αυτό και ταυτίζονται με αυτές τις ιστορίες τόσο καλά. Τα παραμύθια είναι υπέροχα!”.

Ερευνες έχουν αποδείξει ότι τα παιδιά που οι γονείς τους τους διαβάζουν ένα παραμύθι το βράδυ πριν κοιμηθούν, γίνονται εξυπνότερα, και ανταποδίδουν πολύ περισσότερο στο σχολείο, από τα άλλα παιδιά. Ετσι σκεφτόταν ο Μάικλ.

Ο κορυφαίος της λεγόμενης διδακτικής μυθολογίας,θεωρείται ο Αίσωπος,  αρχαίος Έλληνας μυθοποιός. Θεωρείται ιδρυτής του λογοτεχνικού είδους που σήμερα ονομάζεται παραβολή ή αλληγορία, και αναμφισβήτητος πατέρας του αρχαίου μύθου. Ενα παραμύθι, ουσιαστικά, είναι μία παραβολή, μία αλληγορία,  διήγηση πραγματικών ή φανταστικών γεγονότων, που περιέχουν ηθικά, πνευματικά ή θρησκευτικά διδάγματα: Ο Xριστός δίδασκε συχνά με παραβολές. Εδώ και αιώνες τα παιδιά μεγαλώνουν με τις ιστορίες του, οι οποίες αποτελούν παγκόσμια ηθικά διδάγματα.

Η ιστορία του Πίτερ Παν

Ο Πήτερ Παν είναι ένα ανέμελο και σκανδαλιάρικο παιδί, που αρνείται να μεγαλώσει. Ζει τα αιώνια παιδικά του χρόνια σ’ ένα απομονωμένο μικρό νησί, τη Χώρα του Ποτέ (Neverland, έτσι όπως είχε ονομάσει το σπίτι του, ο Μάικλ). Συνδιαλέγεται με νεράιδες, Ινδιάνους και πειρατές και σπάνια συναντά συνομηλίκους του από τον πραγματικό κόσμο. Ειναι γνωστό ότι ο Μάικλ δεν είχε ζήσει παιδικά χρόνια. Δεν έκανε παρέα με συνομίληκούς του. Δεν έπαιζε. Εβλεπε τα παιδιά να παιζουν και έκλαιγε γιατί αυτός έπρεπε να πάει στο στούντιο για ηχογράφηση. Μάλιστα, κάποια στιγμή το είχε σκάσει από τον πατέρα του, για να μην πάει σε κάποια συναυλία. Ετσι έγραψε, το Childhood , βασικό τραγούδι από το soundtrack της ταινίας Free Willy. (Αλλη μιά αγάπη του Μάικλ, ήταν τα ζώα, και η προστασία τους).

Ο Πίτερ Παν έχει σπάνια και υπερφυσικά χαρίσματα. Μόνο αυτός μπορεί να πετάει στη Χώρα του Ποτέ χωρίς την επίδραση νεραϊδόσκονης. (Πόσες φορές άραγε, θα ήθελε να πετάξει ψηλά ο Μάικλ όταν ήταν μικρός, και να αποδράσει χωρίς να μπορεί να τον φτάσει κανείς). Ο Πήτερ Παν είναι καταπληκτικός ξιφομάχος, άσος στη μιμική, έχει απύθμενα αποθέματα φαντασίας και υπερανεπτυγμένες όλες τις αισθήσεις. Ηγείται μιας ομάδας ορφανών παιδιών (Τα Χαμένα Παιδιά). Παιδιά από ορφανοτροφείο εμφανίζονται, επίσης, και στο  βίντεο του Say Say Say, με τον Πωλ Μακάρτνεϋ.

To Lost Children, Tα Χαμένα Παιδιά, είναι ένα τραγούδι που έγραψε ο Μάικλ, και περιλαμβάνεται στο άλμπουμ του Invincible”. Tο τραγούδι λέει, εν ολίγοις: Ολοι έχουμε ένα σπίτι να κοιμηθούμε, προσευχόμαστε για τους δικούς μας, αλλά ποτέ δεν προσευχόμαστε για χαμένα παιδιά. Και αυτό το τραγούδι είναι μια προσευχή γι᾽αυτά τα χαμένα παιδιά.

Η αθώα φιγούρα του Πήτερ Παν, μετατράπηκε σε έναν περίεργο, τρελλό, νευρωτικό και χαοτικό άνθρωπο, που δεν ήθελε να μεγαλώσει και να παραμείνει παιδί. Που ζούσε σε ένα σπίτι με  λούνα παρκ και ζωολογικό κήπο και αυτοκινητάκια, μόνος του, το οποίο είχε ονομάσει Neverland (Χώρα του Ποτέ), και προσκαλούσε παιδιά να “παίξουν”. Ενας άνθρωπος που αναζητούσε, και έδινε, την, χωρίς όρους, αγάπη, ήταν περίεργο.

Κατηγορήθηκε για παιδεραστία, που τελικά αποδείχτηκε ότι ήταν μία βεντέτα χρόνων, μία πλεκτάνη για να του πάρουν χρήματα, που προερχόταν από τον ρατσισμό εναντίον του. Τα μήντια εστίασαν ακριβώς εκεί που χτυπάει η φλέβα τους: σε αυτό που πουλάει περισσότερο, στο εμπόριο και το χρήμα. Τα ΜΜΕ ασχολούνταν συνεχώς με την προσωπική του ζωή, αισχρά παραποιημένη, που με τα χρόνια οδήγησαν τον κόσμο να πιστέψει χυδαίες και κατασκευασμένες κατηγορίες, με στόχο να αμαυρωθεί το όνομά του. Αυτή η ιστορία τον συνέθλιψε, τον αρρώστησε, τον έριξε στην απελπισία και την απομόνωση για αρκετό καιρό. Από κεί ξεκίνησε και η εξάρτησή του απο τα παυσίπονα. Ολη η μαύρη κοινότητα, και οι μεγάλοι καλλιτέχνες, του στάθηκαν και τον στήριξαν. Αλλά η ζημιά είχε γίνει.

Ντοκυμαντέρ και συνεντεύξεις που αποδεικνύουν περίτρανα την αθωότητα του, και ανατρέπουν όλους όσους ήθελαν, πάση θυσία, να μετατρέψουν το ψέμμα σε αλήθεια.  Πράγμα εξαιρετικά σημαντικό για την ζωή του και την αποκατάσταση της υπόληψης του. Ούτως ή άλλως ο Τζάκσον αθωώθηκε στην δίκη του 2005, αφού ποτέ δεν αποδείχτηκε τίποτα.

Michael Jackson: Το φαινομενο

Tο έργο του και η επιρροή του στην σύγχρονη μουσική και κοινωνία είναι τα θέματα που  απασχόλησαν αρκετούς μετά τον θάνατο του. Το αξιοθαύμαστο είναι ότι  ο επιστημονικός κόσμος θεώρησε τον Μάικλ Τζάκσον ως φαινόμενο για επιστημονική έρευνα.

 Η αλλαγή της εμφάνισης του: ο κατακερματισμός του εγώ

Ο ίδιος ο Μάικλ είναι ένα σύμβολο από μόνος του. Το πρόσωπό του και η εξέλιξη της μορφής του,   τα τόσα ταλέντα που η φύση τον είχε προικίσει, και η σύνθετη τέχνη του παραμένουν ακατανόητες και “αόρατες”. Το μόνο ορατό ήταν η ακραία αλλαγή της εμφάνισής του, που έγινε  “κράχτης” για κακόβουλες κριτικές, και ουσιαστικά τον έκανε βορά των ΜΜΕ, με εκατομύρρια κακές φωτογραφίες, που πούλαγαν σαν τρελλές. Ἐγινε θύμα της εποχής του και της μουσικής βιομηχανίας. Ἐνας τέτοιος μοναδικός καλλιτέχνης, κατά την προσωπική μου άποψη, είχε το δικαίωμα στην ομορφιά, όπως όλοι μας, αλλά τα ψυχολογικά του προβλήματα, τον οδήγησαν στην υπερβολή, αφού έπασχε από ΔΔΣ (δισμορφική διαταραχή σώματος) και λεύκη.  Δυστυχώς, αντί να κερδίσει την συμπάθεια για αυτά τα προβλήματα υγείας, υπέστη χλευασμό και πόλεμο από τον κίτρινο τύπο.

Όλα αυτά έκαναν τον Μάικλ να ισορροπεί καλλιτεχνικά και προσωπικά πάνω σε ένα τεντωμένο σχοινί.  Μπορεί κάποιον άλλον να τον είχαν γκρεμίσει όλα αυτά, όμως ο Μάικλ, μέσα από αυτές τις αξιοπερίεργες αλλαγές της εμφάνισής του, κατέγραφε, συμβολικά, την ίδια τη ζωή, και όλα τα μετέτρεπε σε τέχνη.  Σε ένα σύστημα που ήθελε να τον εκμεταλευτεί στο έπακρο, οικονομικά και πολιτικά, ο Μάικλ Τζάκσον ήταν σαν να είχε έρθει από άλλο πλανήτη. Ήταν ένας “ταγμένος” καλλιτέχνης, τελειομανής, ένας αυθεντικός άνθρωπος, πιστός στις ιδέες του, που δημιούργησε αληθινή τέχνη, απεικονίζοντας την ίδια του την ζωή, και όσα τον απασχολούσαν. Ηταν σαν έναν καρκινοπαθή, που δεν μπορεί να γιατρευτεί, αλλά σκέπτεται, φιλοσοφεί, μαθαίνει να ζει μ᾽αυτό, και συνεχίζει την ζωή του, με απίστευτη δύναμη και δοτικότητα. Η κάθε πλαστική μεταμόρφωση γι᾽αυτον, ήταν και ένας ρόλος που ενσάρκωνε στην ζωή. Το κάθε του πρόβλημα, το επεξεργαζόταν με την βαθειά του σκέψη, τις πνευματικές δραστηριότητες, και την καλλιέργεια. Ο Μάικλ Τζάκσον δεν ήταν ένας απλός καθημερινός άνθρωπος σαν όλους. Ηταν διαφορετικός.

see also: Michael Jackson CaseThe Documentaries,  

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s